عملگرها نشانههایی هستند که به پایتون میگویند چه کاری روی مقادیر یا متغیرها انجام دهد. ما سه دسته اصلی از عملگرها را بررسی میکنیم:
۱. عملگرهای ریاضی (Arithmetic Operators)
این عملگرها برای انجام محاسبات ریاضی استفاده میشوند.
- + : جمع
- – : تفریق
- * : ضرب
- / : تقسیم (نتیجه همیشه اعشاری است)
- // : تقسیم صحیح (فقط قسمت صحیح تقسیم را برمیگرداند)
- % : باقیمانده تقسیم
- ** : توان
مثال:
x = 10
y = 3
print(x + y) # 13
print(x – y) # 7
print(x * y) # 30
print(x / y) # 3.3333333333333335
print(x // y) # 3
print(x % y) # 1 print(x ** y) # 1000
۲. عملگرهای مقایسهای (Comparison Operators)
این عملگرها برای مقایسه دو مقدار استفاده میشوند و نتیجه آنها همیشه یک مقدار بولی (True یا False) است.
- == : مساوی است با
- != : نابرابر است با
- > : بزرگتر از
- < : کوچکتر از
- >= : بزرگتر یا مساوی با
- <= : کوچکتر یا مساوی با
مثال:
a = 5
b = 8
print(a == b) # False
print(a != b) # True
print(a > b) # False
print(a < b) # True
۳. عملگرهای منطقی (Logical Operators)
این عملگرها برای ترکیب کردن چند شرط بولی استفاده میشوند.
- and : اگر هر دو شرط درست باشند، True برمیگرداند.
- or : اگر حداقل یکی از شرطها درست باشد، True برمیگرداند.
- not : نتیجه یک شرط را برعکس میکند.
مثال:
age = 20
is_student = True
print(age > 18 and is_student) # True (زیرا هر دو شرط درست هستند)
print(age > 25 or is_student) # True (زیرا حداقل یکی از شرطها درست است)
print(not is_student) # False
تکلیف این درس
یک فایل جدید با نام operators.py ایجاد کنید و تمرینهای زیر را انجام دهید:
- یک متغیر به نام total_price با مقدار 150 و یک متغیر به نام discount با مقدار 20 ایجاد کنید. سپس با استفاده از عملگرهای ریاضی، قیمت نهایی پس از تخفیف را محاسبه کرده و در یک متغیر جدید به نام final_price ذخیره کنید و آن را چاپ کنید.
- دو متغیر به نام is_weekend با مقدار True و is_holiday با مقدار False ایجاد کنید. سپس با استفاده از عملگرهای منطقی، یک شرط بنویسید که اگر روز آخر هفته یا روز تعطیل باشد، خروجی True و در غیر این صورت False باشد.
- دو عدد را در دو متغیر مختلف ذخیره کنید و با استفاده از عملگرهای مقایسهای، بررسی کنید که آیا عدد اول بزرگتر از عدد دوم است یا خیر. نتیجه را چاپ کنید.
پس از انجام این تمرینها، آمادگی بیشتری برای ورود به مبحث بعدی، یعنی ساختارهای شرطی، خواهید داشت.